Sağlamlıq üçün yaşıl piqment: xlorofil nədir və qəbul etməyə dəyərmi?
Son dövrlərdə xlorofil xüsusilə maye formada “wellness” əlavəsi kimi populyarlıq qazanıb. Sosial mediada və müxtəlif mənbələrdə onun dəriyə, detoks prosesinə və ümumi sağlamlığa faydalı olduğu tez-tez vurğulanır. Bəs elmi yanaşma bu barədə nə deyir və xlorofili əlavə olaraq qəbul etməyə həqiqətən ehtiyac varmı?
Gəlin mövzuya daha yaxından baxaq.
Xlorofil nədir?
Xlorofil bitkilərdə olan və onlara yaşıl rəng verən təbii piqmentdir. O, fotosintez prosesində əsas rol oynayır. Gündəlik qidalanmamız zamanı ispanaq, brokoli, cəfəri, şüyüd və rukola kimi yaşıl tərəvəzlər vasitəsilə xlorofil qəbul edirik. Qida mənbələri ilə yanaşı, xlorofil əlavələr şəklində də mövcuddur. Bu əlavələr adətən xlorofilin daha stabil və suda həll olunan forması olan xlorofilin (chlorophyllin) əsasında hazırlanır və kapsul və ya maye formada təqdim olunur.
Potensial faydalar: elmi araşdırmalar nə göstərir?
Xlorofilə maraq son illərdə artsa da, mövcud elmi sübutlar hələ də məhduddur. Araşdırmaların əksəriyyəti kiçik miqyaslı və ya laboratoriya səviyyəsində aparılıb.
Dəriyə təsiri
Bəzi tədqiqatlar xlorofil törəmələrinin akne, qızartı kimi dəri problemlərinin azalmasına və ümumi dəri görünüşünün yaxşılaşmasına kömək edə biləcəyini göstərir. Lakin bu nəticələr ilkin xarakter daşıyır və daha geniş araşdırmalara ehtiyac var.
Antioksidant xüsusiyyətlər
Xlorofilin antioksidant təsirə malik olduğu düşünülür. Bu isə hüceyrələrin oksidləşdirici stressdən qorunmasına kömək edə bilər. Oksidləşdirici stress isə yaşlanma və bəzi xroniki xəstəliklərlə əlaqələndirilir. Bununla belə, insan üzərində sübutlar hələ kifayət qədər deyil.
İltihabəleyhinə təsir
Xlorofilin tərkibində olan fitol kimi komponentlər potensial olaraq iltihabəleyhinə təsir göstərə bilər. Bu xüsusiyyət ümumi sağlamlıq baxımından faydalı ola bilər, lakin bu istiqamətdə də əlavə elmi sübutlara ehtiyac var.
Zərərli maddələrlə qarşılıqlı təsir
Laboratoriya və heyvanlar üzərində aparılmış bəzi araşdırmalar göstərir ki, xlorofil bağırsaqlarda bəzi zərərli maddələrlə (kanserogenlərlə) birləşərək onların sorulmasını azalda bilər. Bu nəticələr ümidverici olsa da, insanlarda xərçəngin qarşısının alınması ilə bağlı təsdiqlənmiş sübut yoxdur.
İştaha və çəkiyə təsiri
Bəzi kiçik tədqiqatlar xlorofil tərkibli maddələrin iştahanın tənzimlənməsinə təsir göstərə biləcəyini göstərir. Lakin bu nəticələr məhduddur və xlorofil arıqlama vasitəsi kimi qəbul edilməməlidir.
Xlorofil və qanazlığı: yayılmış yanlış fikir
Bəzən xlorofil hemoglobinə bənzədilir. Doğrudur, onların kimyəvi quruluşunda müəyyən oxşarlıqlar var. Lakin xlorofil orqanizmdə hemoglobinin funksiyasını yerinə yetirmir və onu əvəz etmir. Hazırda xlorofilin dəmir çatışmazlığı anemiyasının müalicəsində effektivliyini təsdiqləyən kifayət qədər elmi sübut yoxdur.
Əks göstərişlər varmı?
Qida vasitəsilə qəbul olunan xlorofil əksər insanlar üçün təhlükəsiz hesab olunur. Lakin əlavələr istifadə edilərkən aşağıdakı hallarda ehtiyatlı olmaq tövsiyə olunur:
• hamiləlik dövrü
• südvermə dövrü
• fərdi həssaslıq
Bəzi hallarda xlorofil əlavələri günəş işığına həssaslığı artıra bilər. Buna görə yay aylarında günəşdən qoruyucu vasitələrdən istifadə tövsiyə olunur.
Xlorofil necə qəbul edilir?
Xlorofil əlavələri əsasən iki formada təqdim olunur:
• kapsul
• maye
Hər iki forma istifadə baxımından oxşardır və seçim fərdi rahatlıqdan asılıdır.
Ümumi istifadə qaydaları:
• Kapsul: gündə 1 dəfə yeməklə birlikdə
• Maye: təxminən 2.5 ml (yarım çay qaşığı) su və ya şirə ilə qarışdırılaraq
Qəbul müddəti adətən 1 ay təşkil edir. İstifadəyə başlamazdan əvvəl mütəxəssis məsləhəti almaq tövsiyə olunur.
Xlorofili qidalarla kifayət qədər qəbul etmək mümkündürmü?
Bəli, və bu ən təbii yanaşmadır.
İspanaq və cəfəri xlorofil baxımından ən zəngin mənbələrdəndir. Lakin əlavələrlə müqayisə edilə biləcək miqdarı yalnız qida ilə əldə etmək üçün kifayət qədər böyük porsiyalar tələb oluna bilər.
Bununla yanaşı, yaşıl tərəvəzlərlə zəngin balanslı qidalanma orqanizmə yalnız xlorofil deyil, həm də lif, vitamin və digər faydalı maddələr təmin edir.
Nəticə
Xlorofil maraqlı və perspektivli bir təbii maddədir. Lakin onun sağlamlığa təsirləri ilə bağlı elmi sübutlar hələ məhduddur. O, ümumi sağlamlıq üçün dəstək ola bilər, lakin müalicə vasitəsi kimi qəbul edilməməlidir.
Əgər xlorofil əlavələrindən istifadə etməyi düşünürsünüzsə, ən uyğun seçimi müəyyən etmək üçün əczaçı və ya həkimlə məsləhətləşməyiniz tövsiyə olunur.
Bu material məlumat xarakterlidir və tibbi məsləhəti əvəz etmir. Daha çox məqalə oxumaq üçün online aptek Pharmonline vebsaytına baxa bilərsiniz.
