Pharmonline

Ağrıkəsicilər nədir və ağrıkəsicilərin işləmə mexanizmi necədir ?

12 iyun 2024
Ağrıkəsicilər nədir və ağrıkəsicilərin işləmə mexanizmi necədir ?

Ağrıkəsicilər gündəlik həyatımızda tez-tez qarşılaşdığımız narahatlığı aradan qaldırmaq üçün istifadə edilən dərmanlardır. Bu dərmanlar müxtəlif səbəblərdən yaranan ağrıları azaltmaq, iltihabı nəzarətdə saxlamaq və xəstənin daha rahat həyat sürməsinə kömək etmək üçün nəzərdə tutulub.

Bəs, ağrıkəsicilər necə işləyir və hansı hallarda istifadə edilməlidir?

Ağrıkəsicilərin iş mexanizmi

Ağrıkəsicilərin əsas məqsədi bədəndəki ağrı siqnallarını bloklamaq və ya azaltmaqdır. Bu, əsasən mərkəzi sinir sisteminə təsir etməklə və ya bədəndə iltihabı azaltmaqla baş verir.

Mərkəzi sinir sisteminə təsir edən ağrıkəsicilər

Bəzi ağrıkəsicilər beyində ağrı qavrayışını dəyişdirərək və ya ağrının qarşısını alaraq işləyir.  Ağrıkəsici  dərmanlar adətən opioid ağrıkəsici kimi tanınır və şiddətli ağrıları müalicə etmək üçün istifadə olunur. Bununla belə, bu cür  ağrıkəsici dərmanların yan təsirləri və asılılıq riski səbəbindən ehtiyatla istifadə etmək lazımdır.

İltihabı azaldan ağrıkəsicilər

Digər ağrıkəsicilər bədəndəki iltihabı azaldaraq ağrıları aradan qaldırır. Ağrıkəsici dərmanlar tez-tez qeyri-steroid antiinflamatuar dərmanlar ( QSİƏP) adlanır və xüsusilə iltihablı ağrıların müalicəsində təsirlidir. Bunlara aspirin, ibuprofen və naproksen kimi dərmanlar daxildir.

Ağrıkəsicilərin istifadəsi və tövsiyələri haqqında

Ağrıkəsici dərmanların effektiv və təhlükəsiz istifadəsi üçün bəzi vacib tövsiyələr var:

Doza Təlimatlarına əməl edin

Hər bir ağrıkəsici -nin xüsusi doza təlimatları var. Bu təlimatlara əməl etmək və ağrıkəsici dərmanı lazımi miqdarda və lazımi vaxtlarda istifadə etmək vacibdir. Artıq dozada  ağrıkəsici dərman qəbulu ciddi yan təsirlərə səbəb ola bilər.

Mümkün qədər az istifadə edin

Ağrıkəsicilərinin uzun müddət istifadəsi yan təsirlərə və asılılığa səbəb ola bilər.Buna görə də, əgər ağrı xroniki deyilsə,  ağrıkəsici dərmanı yalnız ehtiyac olduqda və həkiminizin tövsiyə etdiyi müddətdə istifadə etməlisiniz.

Digər dərmanlarla qarşılıqlı əlaqəni yoxlayın

Ağrıkəsiciləri digər dərmanlarla qarşılıqlı əlaqədə ola bilər və arzuolunmaz yan təsirlərə səbəb ola bilər. Buna görə də, hər hansı başqa dərman qəbul edirsinizsə və ya başqa sağlamlıq probleminiz varsa, ağrıkəsici qəbul etməzdən əvvəl həkiminizlə məsləhətləşməlisiniz.

Yan təsirlərini öyrənin

Ağrıkəsicilərin bəzi yan təsirləri ola bilər, bunlara mədə narahatlığı, baş ağrısı, mədə qanaxması və yuxu problemləri daxildir. Bu yan təsirlərlə qarşılaşsanız və ya şiddətlənərsə, dərhal həkiminizlə əlaqə saxlamalısınız.

Ağrıkəsicilər həyat keyfiyyətini yaxşılaşdırmaq və gündəlik fəaliyyətləri davam etdirmək üçün mühüm vasitədir. Lakin bu dərmanlardan istifadə edərkən diqqətli olmaq və həkiminizin tövsiyələrinə əməl etmək vacibdir. Hər hansı bir şübhə halında, həkiminizlə əlaqə saxlamaqdan çəkinməyin.

Hamiləlik zamanı ağrıkəsicilərin istifadəsi zərərlidirmi ?

Hamiləlik qadın orqanizmində bir çox fiziki və hormonal dəyişikliklərin baş verdiyi bir dövrdür. Bu proses zamanı bəzi qadınlar müxtəlif ağrı və narahatlıq hiss edə bilərlər. Ancaq hamiləlik dövründə ağrıkəsicilərin istifadəsi həssas bir məsələdir və  ağrıkəsici qəbuluna diqqətlə yanaşmaq lazımdır.

Hamiləlik zamanı ağrıkəsici istifadənin riskləri

Hamiləlik dövründə ağrıkəsicilərin istifadəsi ilə bağlı bəzi potensial risklər var. Bu risklərə aşağıdakılar daxildir:

Dölün inkişafında problemlər

Bəzi araşdırmalar göstərir ki, hamiləlik zamanı ağrıkəsicilərdən istifadə fetusun inkişafında problemlər yarada bilər. Xüsusilə həddindən artıq və uzun müddətli istifadənin vaxtından əvvəl doğuş riskini artıra biləcəyi düşünülür.

Fəsadlar və Yan təsirlər

Hamiləlik dövründə ağrıkəsicilərin istifadəsi ana və körpədə potensial ağırlaşmalara və yan təsirlərə səbəb ola bilər. Bunlara mədə pozğunluğu, qanaxma riski və ana bətnindəki körpənin ürək döyüntülərinin dəyişməsi daxildir.

Ağrıkəsicilərin istifadəsi üçün tövsiyələr

Hamiləlik dövründə ağrıkəsicilərin təhlükəsiz istifadəsi üçün bəzi tövsiyələrə diqqət yetirmək vacibdir:

Həkiminizlə məsləhətləşin

Hər hansı bir ağrı və ya narahatlıq halında, hamiləlik dövründə istifadə edə biləcəyiniz ağrıkəsicilər haqqında həkiminizlə məsləhətləşin. Həkiminiz hamiləliyiniz zamanı sizə uyğun olan  ağrıkəsici dərmanları və dozaları təyin edəcək.

Parasetamol

Parasetamolun hamiləlik dövründə istifadəsi ilə bağlı daha az risk var və ümumiyyətlə təhlükəsiz hesab olunur. Bununla belə, həkiminizin tövsiyə etdiyi  ağrıkəsici dozasını aşmamağa diqqət edin.

Digər Seçimləri nəzərdən keçirin

Ağrınızı aradan qaldırmaq üçün qeyri-dərman üsullarını sınayın. Bunlara istirahət, isti və ya soyuq kompreslər, masaj və yoqa kimi fəaliyyətlər daxil ola bilər. Bu üsullar ağrılarınızı aradan qaldırmağa və ağrıkəsicilərin istifadəsini azaltmağa kömək edə bilər.

Uzunmüddətli istifadədən çəkinin

Hamiləlik dövründə ağrıkəsiciləri mümkün qədər qısa müddətə və aşağı dozada istifadə etməyə çalışın. Uzunmüddətli və həddindən artıq istifadə körpəniz üçün potensial risklər yarada bilər.

Hamiləlik dövründə ağrıkəsicilərin istifadəsinə gəlincə, həmişə həkiminizin tövsiyələrinə əməl etmək vacibdir. Sağlam bir hamiləlik üçün ağrı və ya narahatlıq zamanı həkiminizə müraciət etməkdən çəkinməyin.

Süd verən ana ağrıkəsicilərdən istifadə edə bilərmi?

Süd verən anaların qarşılaşdıqları ümumi sual, ağrı və ya narahatlıq hiss etdikdə ağrıkəsicilərdən istifadə edə bilməyəcəkləridir. Bununla bağlı nəzərə alınmalı bəzi vacib məqamlar var. Süd vermə zamanı ağrıkəsicilərin istifadəsi ilə bağlı bunları bilməlisiniz:

Ağrı kəsicilərin süd verən analara təsiri

Süd verən analar ağrıkəsicilərdən istifadə edərlərsə, dərmanın ana südünə keçib-keçməməsi və körpənin sağlamlığına təsiri ciddi narahatlıq doğura bilər. Süd verən analara ağrıkəsicilərin təsirini qiymətləndirmək üçün aşağıdakı məqamlara diqqət yetirmək lazımdır:

Dərmanın ana südünə keçməsi

Bəzi ağrıkəsicilər ana südünə keçə bilər ki, bu da körpəni dərmana məruz qoya bilər. Ona görə də süd verən anaların ağrıkəsici istifadə etməzdən əvvəl həkimləri ilə məsləhətləşmələri vacibdir.

Körpənin Sağlamlığına Təsiri

Ağrı kəsicilərin körpənin sağlamlığına təsiri dərman növündən və ananın istifadə etdiyi dozadan asılı ola bilər. Bəzi ağrıkəsicilər körpənin həzm sisteminə mənfi təsir göstərə bilər, buna görə də diqqətli seçim edilməlidir.

Təhlükəsiz ağrıkəsicilərin istifadəsi üçün tövsiyələr

Süd verən analar üçün ağrıkəsicilərdən təhlükəsiz istifadə etmək üçün bəzi vacib tövsiyələr var:

Həkiminizlə məsləhətləşin

Hər hansı bir ağrı və ya narahatlıq halında, ağrıkəsicilərdən istifadə etməzdən əvvəl həkiminizlə məsləhətləşin. Həkiminiz ana südü zamanı təhlükəsiz olan ağrıkəsici dərmanları və  ağrıkəsici dozalarını  təyin edəcək.

Ehtiyatlı olmağa çalışın

Ağrıkəsicilərdən istifadə edərkən diqqətli olun və həkiminizin tövsiyə etdiyi dozanı aşmayın. Həddindən artıq ağrıkəsici istifadəsi körpənin sağlamlığına mənfi təsir göstərə bilər.

Körpəyə baxın

Ağrıkəsicilərdən istifadə etdikdən sonra körpənizin davranışını və sağlamlığını yaxından izləyin. Hər hansı bir mənfi reaksiya və ya dəyişiklik görsəniz, dərhal həkiminizlə əlaqə saxlayın.

Süd verən anaların ağrıkəsicilərdən istifadə edərkən diqqətli olması və həkimə müraciət etməsi vacibdir. Sağlam ana südü ilə qidalanma təcrübəsi üçün həmişə körpənizin sağlamlığını və təhlükəsizliyini prioritet hesab edin.